Tagarchief: Gerrit Schotte

Kies gezond

Het circus gaat eindelijk beginnen. De eerste voorstelling is maandag. We kijken er al maanden naar uit, want de try-outs en reclames beloven veel spektakel. U weet waar ik het over heb: het verkiezingscircus op Curaçao en trouwens ook Sint Maarten.

Ik kan er niet omheen, daar moet ik over schrijven. Maar waarom eigenlijk? Omdat we dat met zijn allen belangrijk vinden, de democratie en zo. Ik kan me voorstellen dat veel mensen er helemaal geen zin in hebben. Het politieke gekonkel en geruzie is al jaren bezig. Het oprichten van nieuwe partijen lijkt wel een nationale hobby geworden met meer partijen dan Statenzetels. Op wie zou je moeten stemmen?

Een land krijgt de regering die het verdient. Een citaat van een Franse politicoloog dat vaak, zoals vaak met citaten, verkeerd wordt gebruikt. De man zei het namelijk als cynische kritiek op de Franse revolutie, hij was tegen de democratie.

Sterke speler
Om dat cynisme even vast te houden. Het citaat zou wel eens heel toepasselijk kunnen zijn in de Curaçaose situatie. En trouwens ook op Sint Maarten, waar een paar dagen eerder ook verkiezingen zijn. Met zoveel partijen dreigt het een janboel te worden. Een gevaarlijke chaos zelfs, want waar er zoveel vechten om een zetel kan een sterke speler er wel eens met de buit vandoor gaan. En er doet een hele sterke speler mee.

Want stel je nou eens voor dat de MFK van Gerrit Schotte de verkiezingen van 30 september wint. Bepaald geen ondenkbaar scenario. Heeft dan de democratie gewonnen? Ja, want Schotte krijgt de meeste stemmen, dat is democratie. Maar hij is veroordeeld voor corruptie, het aannemen van smeergeld en hij koopt stemmen.

10.000 Gulden boodschappen
Bij u is hij nog niet langs geweest? Bij mij wel, elke avond weer vele keren. Samen met zijn partijgenoten, of met zijn dochtertje, of alleen. Wapperend met 10.000 gulden aan boodschappen of een nieuwe auto. Gek wordt je ervan, complete reclameblokken voor, na en tussen het nieuws van TeleCuraçao gevuld door MFK, stichting Gerrit Schotte of hoe al die satellietorganisaties van de partij ook mogen heten. Als het geen omkoping is dan toch wel hersenspoeling.

Het wekt, bij mij althans, zoveel ergernis dat ik probeer om niet meer voor 8 uur ’s avonds te kijken en bij het eerste reclameblok weer weg te zappen van het nieuws.

Boter op het hoofd
Maar wat is het alternatief? Al die kleine afsplitsingen van ontevreden Statenleden? Ik denk het niet. Partijen met boter op hun hoofd die nu, na vier jaar pappen en nathouden, in het zicht van de verkiezingen stoer doen na het zoveelste rapport over de frauduleuze mismanager Marvelyne Wiels? Of de partij van Wiels zelf dan, die stug blijft volhouden dat ze niets verkeerds heeft gedaan. En kennelijk mag ze van de PS alles zeggen over haar vermoorde broer Helmin en die andere broer Aubert en een heleboel andere mensen. Ik ga dat hier niet herhalen, maar een beetje beschaving is ver te zoeken bij deze vrouw die Curaçao vertegenwoordigt. Over welk machtsmiddel zou ze toch beschikken dat dit allemaal getolereerd wordt.

Er blijft niet veel keuze over. De MFK wordt het gemakkelijk gemaakt om met al het geld waar deze partij over blijkt te beschikken, plus enkele media die zij in hun zak hebben, de kiezer naar zich toe te lokken. De democratie wint wat mij betreft niet als het geld bepaalt wie er wint. Populisten winnen in steeds meer landen terrein met borrelpraat: van Wilders tot Trump. Fastfood. Ik hoop dat Curaçao op 30 september een uitzondering blijkt te zijn. En dat dit eiland een regering krijgt die het echt verdient: een die kijkt naar wat goed is voor de mensen, de natuur, het milieu en – ja ook dat is belangrijk – de economie. Een kabinet met een voedzaam, evenwichtig menu. Maar ik twijfel.

Wat betreft Sint Maarten. Ook daar heb je een hele sterke speler: de UP van Theo Heyliger. Indirect al veroordeeld voor verkiezingsfraude. Al heeft het Openbaar Ministerie merkwaardig genoeg afgezien van vervolging, de stemmenkopers en -verkopers hebben straf gekregen. En ook Heyliger is degene met het meeste geld.

Kies gezond
Het circus gaat nu dus beginnen. Misschien dat er een paar mooie voorstellingen tussen zitten de komende weken. Van eerlijke mensen met een goed partijprogramma, die kiezers kunnen overtuigen dat er niet gekozen moet worden voor de mooie loze praatjes van mensen met een strafblad en veel geld. Want er zitten heus wel eerlijke mensen in de politiek. Je moet ze alleen weten te vinden tussen de poppenkastvoorstellingen. Dat is ook een taak voor die paar media die de campagne wel kritisch volgen.

Mijn motto voor deze verkiezingen: kies gezond in plaats van fastfood. Ik hoop dat het ons lukt.

Deze blog is een iets aangepaste versie van een column die is uitgezonden in het programma Wat een Week! van 6 augustus 2016 op Paradise FM.

Advertenties

Politieke benoemingen

Ambtenaren worden in principe voor onbepaalde tijd aangesteld. Dit in tegenstelling tot ministers en Statenleden. Die zijn afhankelijk van verkiezingsuitslagen. Je wordt gekozen in het parlement als je voldoende stemmen haalt, de kiesdeler. Of als je op een kandidatenlijst staat van een populaire partij – of misschien beter gezegd – partijleider. Dan lift je mee op het succes en krijg je als nummer 2 tot en met zoveel een Statenzetel als het ware in de schoot geworpen. Toch wordt de zetel die je krijgt jouw ‘eigendom’. Je mag hem houden als je later vindt dat je je toch niet zo thuis voelt bij die partij. Zie de onafhankelijke Statenleden die we hebben.

Na die verkiezingen wordt er meestal een coalitie gevormd en als jouw partij daar bij hoort maak je kans op een ministerschap, al worden die vaak buiten de kandidatenlijst gezocht. Ben je eenmaal zover dan zit je op het pluche, zoals dat heet. En dat schijnt heel lekker te zitten, want veel politici hechten daar zeer aan en verloochenen verkiezingsbeloftes of zelfs principes om maar te kunnen blijven zitten.

Ze maken zich er niet populair door, politici worden volgens elk onderzoek totaal niet vertrouwd. En toch gaan we met zijn allen straks weer naar de stembus, tenminste de opkomst is toch eigenlijk altijd wel boven de 50 procent. Hoe zou dat komen? Net zoals dat journalisten erg laag staan op de lijst van mensen die we vertrouwen, maar dat we toch elke dag weer de krant lezen en naar de radio en tv luisteren en kijken. Er is toch behoefte aan nieuws en kennelijk ook aan een volksvertegenwoordiging.

Het lijkt nu misschien alsof ik pleit voor een nieuw systeem. Bijvoorbeeld vanwege de zogenoemde zetelroof of het falende coalitiesysteem. Maar dat doe ik niet en ik ga het ook niet over de verkiezingen hebben, daarvoor hebben we nog een paar maanden de tijd.

Presidentieel
Er zit me iets anders dwars. In sommige landen, zoals de VS en Frankrijk, is er een presidentieel systeem. De gekozen president kiest zelf zijn kabinet en neemt zijn eigen topambtenaren mee. Als je daar ambtenaar bent ben je, zeker aan de top, een verlengstuk van de president en zijn regering. Je vertrekt ook weer als de president aftreedt. In de VS gaat dat heel ver. Zelfs de inrichting van het Witte Huis, zoals de tapijten en meubels in The Oval Office, vertrekken samen met de president. Zoek het maar eens op: er bestaan zelfs ranglijsten met mooiste en lelijkste inrichtingen van de belangrijkste kamer van het Witte Huis. President Reagan scoort hoog en Carter had een lelijk tapijt, weet ik nu.

Goed, terug naar de ambtenaren. Bij ons hebben ambtenaren gewoon een baan, onafhankelijk van wie er regeert en onafhankelijk van hun politieke kleur. Ook in de top en al helemaal de directies van overheids-nv’s, want die staan los van de regering. Maar daar zit iets mis.

Overheids-nv’s
Binnenkort verschijnt het rapport van de zogenoemde civiele enquête naar de overheids-nv’s in de energieketen: Aqualectra, Curoil, RdK. Dan zal blijken hoe het er echt aan toe gaat. Of ging. Dat was in de tijd van het kabinet Schotte, waarover al veel slechte dingen naar buiten zijn gekomen. In die tijd werden ambtenaren en nv-directies opzij geschoven om politieke vriendjes te benoemen. Rechter Hans Willems zal daar later deze maand veel wijze en goed afgewogen woorden over het management bij deze bedrijven zeggen. Het zal moeten blijken of hij het zal hebben over mensen opzij schuiven, maar kwam het in Jip-en-Janneke taal wel op neer.

Het bekendste voorbeeld van politiek gemarchandeer is Edsel Gumbs. Het hoofd van de Veiligheidsdienst moest wijken om te voorkomen dat de kabinetsleden van het kabinet Schotte behoorlijk zouden worden gescreend. Daar zijn intussen al rapporten over verschenen en rechtszaken gevoerd die dit ondubbelzinnig aantonen.

Transparantie
Schotte is weg, althans uit de regering, en dus is alles weer goed. Maar niets is minder waar. Onlangs werd Raoul Henriquez, de secretaris van de Raad van Ministers, net zo gemakkelijk opzij geschoven omdat hij uit de gratie viel bij op zijn minst een deel van het kabinet. Ook hij won de rechtszaak en ook hem werd, geheel volgens het Schotte-scenario met Gumbs, daarna wegens een nieuw verzonnen reden alsnog de toegang geweigerd. Ook in deze coalitie kan dat blijkbaar. PAIS en PAR, grote criticasters van Schotte en voorvechters van transparantie en rechtvaardigheid, hoor ik er niet over. Net zoals ze geen voet bij stuk hielden over de Gevolmachtigde minister, de kennelijk almachtige Marvelyne Wiels.

Dit zijn de bekendste gevallen, maar we zijn er intussen een heleboel alweer vergeten of weten er niet eens van. Secretarissen-generaal die op non-actief zijn gezet en nog steeds thuis zitten, andere topambtenaren die bij een minister uit de gratie zijn geraakt en thuis zitten of ergens in een hoekje op kantoor zitten te hopen op een volgende minister die er anders over denkt.

Politieke wind
Natuurlijk, er zijn ook gevallen van terecht ontslagen ambtenaren. Maar veel topambtenaren zijn afhankelijk van de politieke wind. En dat past niet bij ons systeem. Of we moeten dat systeem veranderen. Ik ben geen voorstander van voorstellen als Reforma van MFK of een vriendelijke dictator van enkele juristen, zoals die de laatste jaren zijn voorbij gekomen.

Laten we het maar bij ons systeem houden zonder hele of halve dictators, maar dan moet het spel wel eerlijk gespeeld worden. Anders vertrouwt niemand nog een politicus, durft niemand meer ambtenaar te worden en wordt het steeds stiller bij de stembus.

Deze post is uitgezonden als column in het programma Wat een week! op Paradise FM.

 

Martelaar

Onder luid gejuich brengt MFK-leider Gerrit Schotte zijn stem uit. Hij is onder voorwaarden vrij na zijn veroordeling voor het aannemen van smeergeld, witwassen en valsheid in geschrifte. De MFK wint de verkiezingen en krijgt acht zetels. ,,De corruptie heeft gewonnen. Curaçao is de enige plek op de wereld waar de bevolking doelbewust op corrupte partijen stemt”, zegt Alex Rosaria van PAIS.

Nee, dit is geen voorspelling voor het nieuws van 1 oktober, de dag na de aanstaande verkiezingen van 30 september. Dit is een geheugentest. Want het zijn teksten uit mei 2003. Toen won de FOL van Anthony Godett de verkiezingen een dag na zijn vrijlating uit voorarrest. Ik heb de naam van Godett vervangen door Schotte en de tekst van Rosaria was oorspronkelijk van toenmalig politicus Nelson Pierre. Godett werd later veroordeeld voor corruptie en fraude, zat zijn straf uit, was weer gewoon politicus, geen martelaar en slachtoffer van justitie meer, en verloor de volgende verkiezingen.

Martelaarschap
Ons geheugen is slecht, ik heb nog niemand naar deze opmerkelijke parallel zien verwijzen. Elke situatie is natuurlijk anders. Of Schotte veroordeeld wordt weten we nog niet, veel mensen denken van niet, maar als je kwaad wil zou je kunnen veronderstellen dat zijn verdediging de zaak Babel niet voor niets heeft gerekt tot een verkiezingsjaar. Het martelaarschap betaalt zich immers uit. Met een hoger beroep in het vooruitzicht haalt Babel de verkiezingen wel.

Foto Anneke Polak/Caribisch Netwerk

Gerrit Schotte en partner en medeverdachte Cicely van der Dijs bij de rechtbank. Foto Anneke Polak/Caribisch Netwerk

De uitkomst van het proces maakt eigenlijk niet eens uit. Schotte zal er op blijven hameren dat hij politiek vervolgd wordt en dat er sprake is van karaktermoord. Bij vrijspraak is dat sowieso bewezen, bij een veroordeling wordt de kaart van onrecht gespeeld. Laat dat maar aan advocaat Peppie Sulvaran over met zijn kartonnen schema. Een groot deel van de bevolking gelooft hem en Schotte, heeft medelijden, ziet tranen en stemt op hem. En dus wint hij de verkiezingen.

De kiezer is slecht van geheugen en justitie is de grote boze wolf. Met op de achtergrond andere politieke partijen, die krampachtig proberen duidelijk te maken dat Schotte een schurk is, maar daarmee zijn martelaarschap alleen maar versterken.

Vlotte babbel
Daar komt bij dat het publiek oppervlakkig wordt geïnformeerd. Politieke partijen hebben geen programma’s. Kranten die zaken een beetje serieus onderzoeken zijn er nauwelijks. Weinig media proberen wat journalistieke diepgang te brengen. Wat ik daarmee wil zeggen: de kiezer gaat af op plaatjes, sensationele krantenkoppen en stemt op mensen met een vlotte babbel zonder zich af te vragen of wat daar achter schuilgaat wel klopt. Weet u waarvan Schotte precies wordt beschuldigd? Het is veel gemakkelijker om voor zoete koek aan te nemen wat advocaat Sulvaran zegt, wat Schotte beweert, dan wat het Openbaar Ministerie in ingewikkelde bewijsvoering naar voren brengt over het geld van casinobaas Corallo als financier van MFK. De beste PR-machine wint. En degene met het meeste geld.

Dat klinkt allemaal misschien cynisch. Maar kijk om u heen, het lijkt er steeds meer op dat de wereld die kant op gaat. Je ziet het in Nederland met Wilders, in de Verenigde Staten met Donald Trump. Wie het hardste populistische teksten schreeuwt wint.

Maar laat ik positief eindigen. Er is nog altijd een grote groep mensen die er niet intuint. Die wel nadenkt over achtergronden en kijkt naar bewijzen. Die vertrouwen heeft in de rechtspraak en de wet respecteert. Die wel het beste voorheeft met dit eiland en niet alleen aan eigenbelang denkt. Zelfs als Wilders de volgende verkiezingen wint is er nog een meerderheid van Nederlanders die niet op hem stemmen. Of Trump in Amerika kan winnen is nog maar de vraag. En ik mag het eigenlijk niet zeggen, want trial by media weet u wel, maar zelfs bij verkiezingswinst van MFK blijft de groep mensen die het goed voorheeft met Curaçao groter. Als die groep nou eens de handen echt ineen slaat, dan is er nog wel degelijk toekomst voor dit eiland. Dan blijft er hoop.

Misleiding
Tot slot nog een quizvraag. Waarom heeft Justitie deze zaak Babel genoemd? Het moet haast wel een verwijzing zijn naar het Bijbelse Babel. Zoals ook de cartoonist afgelopen zaterdag in het Antilliaans Dagblad het weergaf: de spraakverwarring, de misleiding waardoor de waarheid verborgen blijft. Misschien naar aanleiding van de ingewikkelde geldstromen in deze zaak. Of had Peppie Sulvaran het toch stiekem bij het rechte eind (al doelde hij op het OM) en is het een verwijzing naar de vlot van de tongriem gesneden Schotte, zijn vlotte babbel.

Het antwoord weet ik niet. Hoe het ook zij: ik wens u in alle oprechtheid veel wijsheid toe in deze verwarrende tijden.

Deze bijdrage werd op zaterdag 20 februari als column uitgezonden in het programma Wat een Week! op Paradise FM.

Imago is alles

Nog niet eens zo heel lang geleden werd er op Curaçao een beetje neergekeken op toerisme. Bezoekers van het eiland vonden de gastvrijheid op het eiland onder de maat. In winkels werd je geholpen door (meestal) dames bij wie de verveling van het gezicht spatte. In de horeca slofte de bediening naar je tafel en weer terug naar de bar waaraan ze hangend met de collega’s de dingen van de dag bespraken.

De uitleg die sommige deskundigen er aan gaven was dat mensen een leuke tijd geven, bedienen met een glimlach, te dicht bij het slavernijverleden kwam. Op Aruba was veel minder slavernij en was de bevolking minder belast. Of dat echt de verklaring is valt te betwijfelen, feit is dat je geen succes maakt van het toerisme als je je gasten niet met open armen ontvangt. Tegenwoordig is dat ook op Curaçao doorgedrongen, al zal menigeen vinden dat er nog steeds veel verbeterd kan worden. In tegenstelling tot enkele tientallen jaren gelden is toerisme een belangrijke economische pijler geworden en daar wordt hard aan gewerkt.

Investeringsklimaat
Toch blijft er een probleem met Curaçao. Misschien dat de toerist nu meestal met een glimlach wordt ontvangen, de investeerder vindt nog maar moeizaam zijn weg naar het eiland. Ondernemers, met de Vereniging Bedrijfsleven Curaçao (VBC) voorop, blijven erop hameren dat het investeringsklimaat slecht is. Procedures lopen te traag en vergunningen aanvragen is een kwestie van heel veel geduld. Het is ongetwijfeld goed als daar verandering in komt.

Maar er is veel meer. Het gezaghebbende blad The Economist drukte in een landenrapport over Curaçao onlangs de politiek met de neus op de feiten. Er is geen vertrouwen in de politiek: Curaçao heeft een fragiele coalitieregering. En als men denkt dat de wereld niet weet wat er op dat kleine Curaçao gebeurt, vergeet het maar. In het rapport werden alle gebeurtenissen van de laatste jaren beschreven: van de moord op politicus Helmin Wiels tot aan het geweld zoals de schietpartij op Hato. En dat politici worden verdacht van witwassen of betrokkenheid bij misdaden wordt ook vermeld.

MFK
Een investeerder die dit leest denkt wel twee keer na voor hij zijn geld in dit eiland steekt. De huidige regering mag dan financieel orde op zaken hebben gesteld, veel vertrouwen wekt het niet dat de grootste partij (Pueblo Soberano) op termijn volledige onafhankelijkheid wil. Daar komt nog bij dat om de haverklap rechtszaken worden aangespannen door een partij (MFK) waarvan de leider (Gerrit Schotte) wordt verdacht van witwassen. En de advocaten van diezelfde partij (het kantoor van Sulvaran en Peterson) aan de andere kant op allerlei manieren rechtszaken proberen te ontregelen door wrakingsverzoeken in te blijven dienen. Allemaal politiek gerommel dat binnen de Curaçaose verhoudingen misschien nog begrijpelijk is. Uit het rapport van The Economist blijkt dat dit ook naar buiten gaat. Buitenlandse investeerders die het nog aandurven hun geld op Curaçao te besteden laden al bijna bij voorbaat de verdenking op zich dat ze andere motieven hebben dan winst maken.

Imago
Om nog een keer de vergelijking met Aruba te maken. Daar gaat het echt niet zoveel beter dan op Curaçao. Maar premier Mike Eman draagt uit dat het goed gaat met het eiland en dat zijn regering een eenheid is en vol plannen zit om het nog beter te maken. Het imago van de regering Eman en Aruba is duizend keer beter dan dat van Curaçao. De politici op Curaçao zouden eens beter na moeten denken voor ze weer eens naar de rechter stappen, een minister wegsturen of elkaar de huid volschelden. Kortom, ze moeten wat minder aan zichzelf denken en meer aan de bevolking die zij vertegenwoordigen en aan het imago van Curaçao. Misschien dat dan de investeerders vertrouwen krijgen in het eiland waarvan de politici zeggen dat ze er zoveel van houden.

Op zoek naar licht in de duisternis

Onlangs publiceerde de Universiteit van Aruba een onderzoek waaruit bleek dat er maar weinig vertrouwen is in lokale politici en instanties. Bent u verbaasd over de uitkomst van het onderzoek? Waarschijnlijk niet. En helaas moeten we constateren dat het er in de andere delen van het Koninkrijk net zo slecht voor staat met het vertrouwen in de politiek.

Het meest opmerkelijke resultaat van dat onderzoek was misschien wel dat de rivaliteit tussen Aruba en Curaçao zich vertaalt in wantrouwen. De Curaçaose buren worden door de Arubanen nog het minst vertrouwd van alle mensen. Zelfs Nederlanders doen het nog beter. Omgekeerd zou je waarschijnlijk hetzelfde resultaat krijgen. Terwijl buren elkaar over het algemeen juist eerder vertrouwen dan mensen van verder weg. Waarschijnlijk zijn er te veel burenruzies geweest tussen Aruba en Curaçao.

Idealen
Maar dat terzijde. Het vertrouwen in instanties, en vooral in politici, daalt overal. Je zou je haast afvragen of het nog lager kan. De reden is niet moeilijk te raden. Veel mensen zien steeds meer bewijzen voor het alom heersende beeld van de politicus die alleen aan zichzelf denkt. Welke politicus verdedigt nog echte idealen? Het zijn er maar weinig en regelmatig verwateren de idealen zodra iemand regeringsverantwoordelijkheid krijgt of zelfs al eerder, als het parlement wordt betreden. Coalitieafspraken zijn meestal fataal voor de idealen.

Het aantal corruptiezaken waarbij politici betrokken zijn groeit. De spreekwoordelijke koelkast die tijdens de verkiezingscampagne aan kiezers wordt beloofd is al heel oud, maar nog tamelijk onschuldig. Erger is de verborgen corruptie. Het is moeilijk om dat te bewijzen, maar soms lukt het. In Nederland werd onlangs een voormalig provinciebestuurder veroordeeld voor de schimmige spelletjes die hij had gespeeld als politicus. En hij was niet de enige, zo is intussen wel duidelijk. Het maakt het voor Nederland trouwens ook steeds lastiger om met de vinger richting Caribisch gebied te wijzen als er daar weer eens wat aan de hand is.

Duistere zaken
Dat er in de Caribische delen van het Koninkrijk op dit gebied wat aan de hand is hoeft geen betoog. Ook Curaçao kent inmiddels enkele veroordeelde politici, zoals Anthony Godett. Dat ex-premier Gerrit Schotte nu verdacht wordt van duistere zaken was voor veel mensen al bijna een publiek geheim. Op Sint Maarten is het niet anders met een zelfs op video vastgelegde verdachte transactie waarbij een politicus betrokken was. Op Bonaire loopt een rechtszaak tegen politici en wordt gezaghebber Emerencia zo goed als weggepest. Volgens velen omdat zij nou juist de enige eerlijke bestuurder was. En als ik de andere eilanden niet noem is dat niet omdat het daar zo goed gaat.

Ook de lokale media kregen er van langs in het Arubaanse onderzoek. Dat was evenmin een verrassing. Uit het onderzoek van Transparency International over Curaçao kwam ook al naar voren dat de media gebrekkig functioneren. In een democratie spelen media een belangrijke rol. Maar voor bijvoorbeeld gedegen onderzoeksjournalistiek is gewoon geen geld op de eilanden. We kunnen alleen maar hopen op die paar journalisten die hun nek uit durven steken. In Nederland is het op dat gebied beter, maar ook daar zit de journalistiek in de verdrukking.

Lichtpuntjes
Kortom, het staat er slecht voor met de democratie in het Koninkrijk. Het vertrouwen is weg en er heerst een beeld van politieke zakkenvullers met weinig oog voor het landsbelang en de eigen bevolking. Helaas heeft tot nu toe niemand een beter systeem bedacht om een land te besturen. Een sombere constatering aan het eind van 2013, de tijd van de lichtjes. Maar ook in donkere tijden zijn er altijd wel lichtpuntjes. Misschien dat die in 2014 de negatieve spiraal doorbreken en een ommekeer teweeg brengen. Ik wens het u toe.

Aanwijzing stok om Sint Maarten mee te slaan

De regering van Sint Maarten is hevig verontwaardigd door de aanwijzing vanuit Den Haag voor een onderzoek naar de integriteit van het bestuur. Begrijpelijk, want die formulering is natuurlijk een eufemisme voor de verdenking van corruptie. Hoewel Sint Maarten het er zelf naar heeft gemaakt, lijkt de aanwijzing toch een stok die door Nederland is gezocht om Sint Maarten mee te slaan. Een besluit met risico’s voor de verhoudingen in het Koninkrijk.

Curaçao kreeg eerder een aanwijzing vanwege het financiële wanbeleid door de regering van premier Gerrit Schotte. Dat heeft gewerkt, want het gaat inmiddels een stuk beter. Al heeft dat misschien meer te maken met het feit dat het kabinet-Schotte viel en zijn MFK naar de oppositiebanken werd verwezen.

Toch lijkt het instrument van een aanwijzing Den Haag goed bevallen. Ook op Sint Maarten was er kritiek van de financiële toezichthouder Cft en dreigde een aanwijzing. Maar de regering van premier Sarah Wescot-Williams kreeg de begroting net op tijd klaar om zo’n aanwijzing te ontlopen. In de volgende vergadering van de Rijksministerraad, eind september, kwam het verrassende besluit om het eiland toch een aanwijzing te geven, maar nu dus voor een onderzoek naar het bestuur.

Maffia
Aan de kwaliteit en integriteit van het bestuur op Sint Maarten wordt al sinds jaar en dag getwijfeld. Er zijn legio rapporten en verhalen in de media te vinden waarin wordt gesproken over maffia-praktijken en corruptie, vaak gerelateerd aan drugs. In de Tweede Kamer is vaak genoeg gevraagd om ingrijpen en altijd werd dat door de regering terzijde geschoven.

Waarom dan nu ineens dit zware middel gebruiken? Dat lijkt overdreven, vooral omdat de regering van Sint Maarten net zelf een onderzoek had aangekondigd door de organisatie Transparency International. Niet alleen de regering in Philipsburg reageerde ontstemd, voorzitter Ronald Bandell van de voortgangscommissie Sint Maarten sprak van een overval. Volgens hem was minister van Justitie Dennis Richardson al goed bezig en wordt die nu voor het hoofd gestoten.

Verdacht
Sint Maarten stelt dat het onderzoek zelfs onwettig is volgens de afspraken in het Koninkrijk. Richardson stelt in Trouw (8 oktober) dat het voorstel van minister Plasterk van Koninkrijksrelaties voor een aanwijzing al lang bekokstoofd was. En daar heeft het alle schijn van. Nogmaals, Sint Maarten heeft het er zelf jarenlang naar gemaakt dat er twijfels zijn over de kwaliteit van het bestuur. Maar het moment dat er wordt ingegrepen is verdacht. Het moet nu maar eens een keer, zal de minister gedacht hebben.

Verschillende partijen wijzen op de lastige positie waarin gouverneur Eugene Holiday door het besluit van Den Haag terecht is gekomen. Hij moet als vertegenwoordiger van de koning opdrachten uit Den Haag uitvoeren en dus het onderzoek gelasten. Maar hij is ook hoofd van de landsregering van Sint Maarten. Het is daarom goed dat Philipsburg naar de Raad van State is gestapt om nog eens goed uit te zoeken of deze aanwijzing door de beugel kan.

Democratisch deficit
Tot slot is het de vraag of minister Plasterk er verstandig aan heeft gedaan deze aanwijzing door te drukken. Niet alleen zijn de verhoudingen met Sint Maarten nu ernstig verstoord, hij loopt ook het risico dat Curaçao wat minder enthousiast wordt over samenwerking. De gevolmachtigde minister van Curaçao heeft tegen het voorstel voor een aanwijzing gestemd. Dat Den Haag toch doordrukt toont maar weer eens aan dat er een ernstige onbalans zit in de verhoudingen in het Koninkrijk, het zogenoemde democratisch deficit. De drie Caribische landen hebben uiteindelijk weinig te zeggen over besluiten die hen aangaan. Over een oplossing daarvoor hoor je sinds 10-10-10 niemand meer.

Wie is er bang voor Ivar Asjes?

Ivar AsjesHet is sneller gebeurd dan menigeen had verwacht, maar voorspelbaar was het wel. Pueblo Soberano (PS) is na de dood van Helmin Wiels in LPF-achtige toestanden terecht gekomen. De strijd om de opvolging van Wiels als partijleider lijkt beslecht te gaan worden in het voordeel van Ivar Asjes, al zijn verrassingen bepaald nog niet uitgesloten. Zeker is dat de PS een andere partij zal worden en dat een deel zich zal afscheiden, al dan niet gedwongen door Asjes.

Heeft Helmin Wiels een fout gemaakt door Asjes als zijn nummer twee aan te wijzen? Het lijkt er wel op. Asjes heeft net als de vermoorde charismatische leider een grote mond, maar mist het politieke vernuft en zijn ideologische drijfveren. Er kleven smetten aan Asjes, waardoor hij nooit zo populair zal worden als Wiels. Toen het kabinet-Schotte viel blokkeerde Asjes als Statenvoorzitter de vergaderingen van het parlement, zodat hij aan kon blijven. Het tekent het belang dat hij hecht aan het pluche.

Macht
Een nieuwe aanwijzing voor de macht die Asjes nastreeft is de gang van zaken rond de formatie van een nieuw politiek kabinet. Hij diende zijn ontslag in als Statenlid in de verwachting dat hij dan vandaag (3 juni) zou worden beëdigd als nieuwe premier. Nu de waarnemend gouverneur die beëdiging heeft uitgesteld omdat de screening van de ministers nog niet is voltooid, wil Asjes zijn ontslag intrekken.

Populistisch
Waarom is Helmin Wiels eigenlijk in zee gegaan met Asjes? Waarschijnlijk konden de twee elkaar vinden in de manier waarop politiek bedreven werd: populistisch en met veel tamtam. En laten we niet vergeten dat Wiels ook met open ogen in een kabinet is gaan zitten met de MFK van Gerrit Schotte. Pas later drong kennelijk tot hem door dat er een waas van corruptie om Schotte hing; de corruptie die hij wilde bestrijden. Toch blijft het vreemd, want ook Asjes had in die periode al geen brandschoon imago. Misschien dacht Wiels hem in toom te kunnen houden.

Krachtige leider
Demissionair premier Daniel Hodge is in Trouw van maandag (3 juni) openhartig. Hij ziet het somber in voor de politiek van Curaçao: “Er wordt maar weinig in het belang van het land gedacht.” En over zijn beoogde opvolger Asjes: “Curaçao heeft geen leider nodig die macht zoekt. Curaçao heeft een krachtige leider nodig. En Ivar Asjes is geen krachtige leider.” En dat zegt de premier die is aangesteld door Pueblo Soberano, al is hij geen lid van die partij.

Godett
Ondertussen dient zich in de marge een oudgediende aan, die in het gat wil springen dat door Wiels is achtergelaten: Anthony Godett. Hij had afescheid genomen van de politiek; zijn partij FOL was voorbijgestreefd door Pueblo Soberano, dat zich ongeveer op dezelfde groep kiezers richt. Nu Wiels er niet meer is en PS met zichzelf overhoop ligt, ziet Godett ineens weer kansen. Of hij geloofwaardig is kun je je afvragen, maar saai is de Curaçaose politiek nooit.