Tagarchief: Bonaire

Democratie bij de buren

Een opstand is deze week uitgebroken in Venezuela. Bij de nationale voetbalploeg, die zich niet kan neerleggen bij vier nederlagen op rij. Het bondsbestuur is een zooitje en moet weg, zeggen de voetballers. Als dat het grootste probleem is waar het land mee kampt, dan hebben ze niks te klagen. Helaas is het erger: de economie ligt op zijn gat, de inflatie is niet bij te houden en de schappen in de winkels zijn leeg.

Morgen (6 december) zijn er verkiezingen en normaal gesproken is in zo’n situatie een regerende partij kansloos. Want net als de voetballers zou je denken dat het volk het bestuur de deur wijst. Niet in Venezuela, althans ik ben er niet zeker van. Of de voorspelde winst van de oppositie er komt zal morgen blijken. Als je leest hoe het stembiljet eruit ziet, met een soort spookpartij die kiezers van de oppositie moet weglokken, dan heb ik grote twijfels. Onafhankelijke waarnemers zijn er niet. En de revolutie gaat sowieso door, ook bij een nederlaag van zijn socialistische partij, heeft president Nicolas Maduro al aangekondigd.

Vallen en opstaan
De democratie heeft het altijd moeilijk gehad in Zuid-Amerika. Veel dictaturen en junta’s zijn er geweest. Venezuela was een van de eerste landen waar de democratie, met vallen en opstaan, voet aan de grond kreeg. De gekozen leiders bleken niet allemaal zuiver op de graat, maar het hield stand. Sinds Hugo Chávez aan de macht kwam lijkt de democratie in Venezuela steeds verder vertrapt te worden. Hij heeft het parlement grotendeels uitgeschakeld en naar zijn hand gezet en regeerde vooral per decreet. De grondwet werd herschreven en hem niet gezinde media werd de mond gesnoerd.

Het Cubaanse model was zijn voorbeeld en dat beleid is na zijn overlijden voortgezet door Maduro. Nog een wonder dat de oppositie zich nog kan laten horen. Een oppositie overigens, die voor een groot deel wordt gefinancierd door kapitaalkrachtige ondernemers die zelf mede debet zijn aan de economische malaise.

Brood op de plank
Heeft de democratie wel toekomst in Venezuela? In 2002 al schreef Jan van der Putten, oud-correspondent Latijns Amerika voor verschillende Nederlandse media, over Chávez: ,,Een militaire populist die de schrik van de rijken en de held van de armen is. Zijn populariteit illustreert pijnlijk de mislukking van de democratie: de armen van Venezuela zijn niet geïnteresseerd in democratie maar in brood op de plank.”

Als dat zo is, zou je denken dat Maduro kansloos is, want veel brood op de plank is er niet. Dan krijgt het land een president met een parlement dat in meerderheid tegen hem is. In de Verenigde Staten gebeurt dat vaak zonder echte problemen, maar in Venezuela lijkt sociale onrust in het verschiet te liggen. Opnieuw, want vorig jaar hebben we daar iets van meegemaakt. En in de campagne is al een regionale oppositieleider vermoord.

Vluchtelingen
Hoe dat afloopt is – los van de politiek – ook van belang voor Aruba, Curaçao en Bonaire. Komt er een vluchtelingenstroom op gang als het echt mis gaat? De Curaçaose minister Navarro van Justitie zegt op alles voorbereid te zijn, maar is dat echt zo? Want kun je je daar wel op voorbereiden? Aruba zegt nu al veel last te hebben van dollartoeristen en wil maatregelen nemen. Nou is angst nooit een goede raadgever, de nuance gaat dan al snel verloren. En paniek is nergens goed voor. Maar wegkijken is ook niet verstandig. En er speelt nog meer. Als ons grote buurland verder ontwricht raakt, dan is dat slecht voor de economie van de eilanden, denk alleen al aan de oliesector.

De verkiezingen van morgen zijn dus ook voor ons spannend. Gaan de kiezers het voorbeeld van de voetballers volgen en sturen ze de veroorzakers van de ellende naar huis? Overleeft de democratie in Venezuela deze crisis? Of leeft die überhaupt nog? De antwoorden heb ik niet.

In het eerder aangehaalde artikel is Jan van der Putten pessimistisch over de democratie in Latijns Amerika. Inmiddels lijkt het systeem in de meeste landen in deze regio aardig wortel te hebben geschoten. Kijk naar Brazilië, waar ondanks onvrede en nu zelfs een afzettingsprocedure tegen de president, toch niemand serieus denkt aan zoiets als militair ingrijpen. En de Argentijnen hebben hun onvrede geuit door via de stembus een ruk naar rechts te maken.

Democratie bedreigd
Dat laatste zou ook in Venezuela kunnen gebeuren. Maar juist daar, zo’n beetje de oudste democratie van het continent, wordt het jonge en kwetsbare plantje democratie bedreigd. Het is te hopen, vooral voor de Venezolanen – maar ook voor de buren, dat de democratie morgen de grote winnaar wordt en dat de rust in het land bewaard blijft. Ik hou mijn hart vast.

Advertenties

Verkeersopvoeding moeilijk, maar noodzakelijk

Altijd als ik op Curaçao arriveer voel ik me direct thuis. Zonder na te hoeven denken stap ik in de auto en rij overal heen. Ook over de verkeersveiligheid denk ik niet echt na. Ik rij voorzichtig, drink niet als ik moet rijden en bel niet achter het stuur. Dat is niet genoeg, want we zijn ook afhankelijk van het gedrag van anderen. Dat bleek weer eens afgelopen zondag 4 augustus. In een fractie van een seconde vielen er drie doden door een roekeloze jonge chauffeur.

In drie weken Curaçao maak je wel eens wat mee op de weg. Meestal loopt het goed af en denk je er niet verder over na. Je komt ook altijd wel een keer langs die ‘thermometers’ die het aantal verkeersdoden aangeven. Daar rij je vrij achteloos aan voorbij. De afgelopen weken stond daar een 6 op. In een klap is dat aantal met de helft toegenomen: 9. Dat stemt wel tot nadenken. Heel het eiland spreekt er over. Maar na de begrafenissen ebt dat weg en verandert er niets.

Collega
Precies een week geleden (donderdag 1 augustus) zat ik met drie ex-collega’s op een terras aan de koffie. Herinneringen werden opgehaald en nieuwtjes uitgewisseld. Nog een week eerder had ik het contact met een van hen al hernieuwd bij haar thuis. Een ongedwongen samenzijn samen met haar man en tussen haar honden en katten. Drie dagen na die laatste ontmoeting op het terras was zij het onschuldige slachtoffer van de roekeloze jonge automobilist.

De precieze omstandigheden zijn nog niet duidelijk. Wel duidelijk is dat deze chauffeur geen rijbewijs had en met hoge snelheid reed. Hoe en waarom hij van de weg afraakte weten we niet. Speculaties over dronkenschap blijken alvast niet terecht. Dat hij is doorgereden in zijn zwaar beschadigde auto staat wel vast. Onverschilligheid of angst? Een van de verhalen op internet vertelt dat hij al vaker problemen in het verkeer heeft gehad.

Intussen vragen we ons af hoe zoiets kon gebeuren. Feit is dat als je goed om je heen kijkt een aantal dingen opvalt in het verkeer op Curaçao. Dat geldt trouwens grotendeels ook voor Aruba, Sint Maarten en zelfs Bonaire. De wegen zijn niet al te best; er zijn veel gaten en de belijning is vrijwel overal vervaagd. Dat bevordert de verkeersveiligheid niet. Gelukkig liggen er tegenwoordig op veel wegen drempels, waardoor de snelheid wordt afgeremd. Maar niet op belangrijke doorgaande wegen, zoals de zogenoemde EEG-weg waar dit ongeluk plaatsvond.

Gedrag
Niet de wegen, maar het gedrag van de automobilist lijkt het grootste probleem. Want ook al kan het op zondagochtend: waarom rij je zo hard? Dat staat stoer, geeft een lekker gevoel. Maar als er een (grote) groep lopers langs de weg opdoemt, denk je toch wel even na. Zou je zeggen. Is het dan toch onverschilligheid?

Het valt op dat er veel gebeld wordt achter het stuur. Erger nog: er wordt volop ‘getekst’ (dat is sms’en). Met eigen ogen gezien: chauffeur en bijrijder die allebei tijdens het rijden hun blik op hun telefoon hebben en met hun duimen over het toetsenbord gaan. Midden op de drukke Schottegatweg. Het laat zich raden hoe deze auto over de weg reed. Een paar glazen alcohol drinken en daarna achter het stuur kruipen is ook heel normaal. Er heerst simpelweg een verkeerde mentaliteit in het verkeer. En voor u denkt dat alles in Nederland beter is: ook daar rijden nog steeds mensen rond die denken stunts uit te kunnen halen op de weg.

Opvoeding
Het verhogen van de pakkans helpt natuurlijk, er wordt al snel geroepen om meer controles en zware straffen. Natuurlijk, de overheid van Curaçao (en die van de andere eilanden) is verantwoordelijk voor het zo veilig mogelijk maken van de wegen. Maar een betere opvoeding moet aan de basis liggen. Een lastige zaak, maar het zou goed zijn als er tenminste een poging wordt gedaan om jongeren al vroeg bij te brengen dat je bij deelname aan het verkeer oog moet hebben voor de veiligheid van jezelf en die van anderen.

Dat is een taak voor de overheid met voorlichting, maar ook voor het onderwijs en ouders. Hoe jonger we beginnen met het aanleren van een betere mentaliteit hoe groter de kans dat we het aantal verkeersslachtoffers kunnen terugdringen. Het is te laat voor Monique, Kristen en Elton, maar het kan andere levens sparen.

Eindelijk positief nieuws uit Nederland

Het lijkt wel alsof Nederlandse politici beter beginnen te begrijpen dat de Caribische delen van het Koninkrijk anders zijn dan het landje aan de Noordzee. Er kwamen deze week een paar positieve berichten uit Den Haag. Ten eerste zijn de rigoureuze bezuinigingen in de zorg in Caribisch Nederland uitgesteld. De drie stukjes Nederland in de Caribische zee mogen zelf met een alternatief komen, deelde minister Schippers mee. En de Eerste Kamer ging akkoord met hulp aan Curaçao bij de aanpak van de milieuproblemen rond de Isla-raffinaderij.

Maar laten we ons geen illusies maken. Nog maar een week geleden kwam VVD-Tweede Kamerlid André Bosman met zijn al lang aangekondigde wetsvoorstel om kansarme Antillianen uit Nederland te weren. Hij verpakt het mooi met woorden over ‘duurzame banden in het Koninkrijk’. Maar het blijft merkwaardig om landgenoten uit te zetten of aan de grens tegen te houden. Veel plannen daarvoor zijn de afgelopen tien jaar overigens al gesneuveld.

Onmenselijk
Terug naar het positieve nieuws. Want de burgers van Bonaire, Sint Eustatius en Saba kunnen opgelucht ademhalen. Een onmenselijke bezuiniging op de gezondheidszorg is voorlopig van de baan. De plannen van minister Schippers kwam erop neer dat niemand op de eilanden zich nog zou kunnen verzekeren voor meer dan een mager basispakket. Sanering van gebitten en fysiotherapie zouden bijvoorbeeld voor eigen rekening komen, terwijl dat toch geen bijzondere luxe is.

Petities
Complimenten voor met name de burgers en politiek op Bonaire, waar door middel van petities en overleg duidelijk is gemaakt wat voor desastreuze gevolgen de plannen zouden hebben. Uiteindelijk heeft dat tot een positief resultaat geleid.

Toch moet er ook niet te vroeg gejuicht worden. Want bezuinigen moet nog steeds. De eilanden mogen nu zelf met alternatieven komen, zolang het bedrag maar gehaald wordt. Dat is winst, want we mogen ervan uitgaan dat er een plan op tafel komt waarin meer oog is voor de lokale behoeften en noden. Minister Schippers volgt wat dat betreft de slimme lijn die ze ook in Nederland heeft gevolgd: kom zelf met ideeën voor bezuinigingen die wel draagvlak hebben.

foto: SMOCBemoeizucht
In de Eerste Kamer werd een motie over de Isla-raffinaderij aangenomen die op Curaçao zonder veel commentaar werd ontvangen. Tot nu toe werden moties van de Tweede Kamer (vaak van GroenLinks) over de vervuilende raffinaderij nogal bemoeizuchtig gevonden. Natuurlijk weet iedereen dat de vervuiling ver boven de normen is, maar politiek Curaçao keek vooral naar de werkgelegenheid en vond dat Nederland daar te weinig begrip voor had.

Nu is de motie (van de SP) gematigd van toon. Is dat slim? Niet echt, het was gewoon noodzaak. De oorspronkelijke tekst was net zo bemoeizuchtig als eerdere moties van de overkant van het Binnenhof. Maar om de motie aangenomen te krijgen werden de scherpe kantjes ervan afgehaald. Nederland wordt opgeroepen behulpzaam te zijn als Curaçao daarom vraagt.

Dat Curaçao niet in staat is afdoende maatregelen te nemen, zoals in de eerste versie stond, zou ongetwijfeld weer tegen het zere been zijn geweest. Toch viel de uitgeklede motie verrassend positief bij de Stichting Schoon Milieu op Curaçao (SMOC). “Het is een begin”, zei voorzitter Peter van Leeuwen in het Antilliaans Dagblad.

Voorzichtig
Zo zie je maar, met een beetje voorzichtigheid kun je soms verder komen dan menig politicus denkt. Minister Schippers houdt de Caribische Nederlanders tevreden en de Eerste Kamer weet de verhoudingen met Curaçao goed te houden. Nu André Bosman nog.

Hoe kleiner hoe meer vrienden

KLM-logoMarketingwetten zijn er volop, maar zover ik weet is er geen wet die zegt: Hoe kleiner hoe meer vrienden. Toch lijkt het alsof er zo’n wet bestaat. Om de haverklap zie je in de lokale pers op de Antillen weer een of andere meer of minder bekende persoon die met een gezagsdrager op de foto gaat. Natuurlijk met een grote ‘toothpaste smile’ en liefst met een document als bewijs van de onderlinge vriendschap.

Directe aanleiding voor deze constatering is de benoeming van KLM-topman Peter Hartman tot ereburger van Bonaire. Maar hij is absoluut niet de enige. Eerder benoemde het eiland bijvoorbeeld Wereldomroep-directeur Jan Hoek tot ‘Vriend van Bonaire’. Wel merkwaardig dat hun benoeming plaatsvond bij het beëindigen van de relatie. Hartman vertrekt bij de KLM, de Wereldomroep vertrok van Bonaire. Het is voor het flamingo-eiland te hopen dat de KLM niet van plan is dat laatste voorbeeld te volgen.

Toeristen
Zou zo’n benoeming marketing-technisch werken? Alle zes eilanden kennen het fenomeen en hoe kleiner het eiland hoe meer het lijkt voor te komen. Niet alleen vertrekkende topmannen, ook toeristen die al tien of twintig jaar terugkomen krijgen vaak zo’n eerbetoon met foto in de krant. Van die mensen kun je nog verwachten dat ze thuis enthousiast vertellen dat ze op dat mooie vakantie-eiland in de bloemetjes zijn gezet. Mond-op-mondreclame levert misschien wel wat naamsbekendheid op en wie weet ook een paar extra toeristen.

Winst
Maar ik geloof er niks van dat een KLM-topman erg onder de indruk is, al is hij nog zo verrast door die eervolle benoeming. En zou hij thuis nog eens wat mensen gaan aansporen toch vooral naar Bonaire te gaan? De KLM is best aardig geweest voor Bonaire in de tijd dat Hartman directeur was, maar als het geen winst oplevert zijn ze weg. Daar hoeft niemand aan te twijfelen. Vraag dat maar aan Aruba; dat eiland kreeg voor straf een aantal jaren geen KLM meer op bezoek.

Marketinggeheim
Dus welk doel dient zo’n foto in de krant met een tot ereburger of vriend benoemde persoon? De marketingafdeling zal het wel heel belangrijk vinden, maar buiten het eigen eiland ziet niemand dat bericht. Insiders weten het en nemen het voor kennisgeving aan. Op het KLM-intranet zal er ook wel een berichtje komen, maar het luchtvaartpersoneel zal nu niet ineens massaal naar Bonaire komen voor een vakantie. Misschien kan iemand me het marketinggeheim uitleggen, want ik snap het niet.